logo
How it worksCoursesResearch CommunitiesBenefitsAbout Us
Schedule Demo
Learn Before
Poem icon
Poem

دفتر اول - بخش ۱۱۵ - نصحیت کردن زن مر شوی را کی سخن افزون از قدم و از مقام خود مگو لم تقولون ما لا تفعلون کی این سخن‌ها اگرچه راستست این مقام توکل ترا نیست و این سخن گفتن فوق مقام و معاملهٔ خود زیان دارد و کبر مقتا عند الله باشد / Book One - Section 115 - The Woman Advising Her Husband That He Should Not Speak Beyond His Step and Station, 'Why Do You Say What You Do Not Do?', That Although These Words Are True, This Station of Trust Is Not Yours, and Speaking Above One's Station and Practice Bri

متن و ترجمه / Text and Translation

زن برو زد بانگ کای ناموس کیشمن فسون تو نخواهم خورد بیش
The woman shouted at him, 'O honor-bound one!
I will no longer swallow your deceit.
ترهات از دعوی و دعوت مگورو سخن از کبر و از نخوت مگو
Do not speak nonsense of claims and preaching;
Go, do not speak words out of pride and arrogance.
چند حرف طمطراق و کار بارکار و حال خود ببین و شرم دار
How much of these pompous words and business?
Look at your own deeds and condition, and be ashamed.
کبر زشت و از گدایان زشت ترروز سرد و برف وانگه جامه تر
Pride is ugly, and from beggars it is uglier still;
A cold and snowy day, and then wet clothes!
چند دعوی و دم و باد و بروت ؟ای ترا خانه چو بیت العنکبوت
How many claims and boasting, wind and whiskers?
O you, whose house is like the spider's web!
از قناعت کی تو جان افروختی ؟از قناعت ها تو نام آموختی
When did you illuminate your soul with contentment?
From contentment, you have only learned the name.
گفت پیغامبر قناعت چیست ؟ گنجگنج را تو وا نمی دانی ز رنج
The Prophet said, 'What is contentment? A treasure.'
You cannot distinguish treasure from pain.
این قناعت نیست جز گنج روانتو مزن لاف ای غم و رنج روان
This contentment is nothing but a flowing treasure;
Do not boast, O you who are flowing sorrow and pain!
تو مخوانم جفت کمتر زن بغلجفت انصافم نیم جفت دغل
Do not call me your mate, strike fewer blows to the armpit (boast less);
I am the mate of justice, I am not the mate of deceit.
چون قدم با میر و با بگ می زنیچون ملخ را در هوا رگ می زنی
Since you step with emirs and beys,
Like a locust in the air, you sever the vein. (You show off unnecessarily)
با سگان زین استخوان در چالشیچون نی اشکم تهی در نالشی
With the dogs, you are struggling over this bone;
Like a reed with an empty belly, you are moaning.
سوی من منگر به خواری سست سستتا نگویم آنچ در رگ های تست
Do not look at me with weak contempt,
Lest I say what is in your veins.
عقل خود را از من افزون دیده ایمر من کم عقل را چون دیده ای
You have seen your intellect as greater than mine;
How have you seen me, the one with little intellect?
همچو گرگ غافل اندر ما مجهای ز ننگ عقل تو بی عقل به
Like an unaware wolf, do not jump among us;
O you, compared to the shame of whose intellect, being intellect-less is better!
چونکه عقل تو عقیلهٔ مردم استآن نه عقل ست آن که مار و کزدم است
Since your intellect is the hobbling-cord (or affliction) of people,
That is not intellect, it is a snake and a scorpion.
خصم ظلم و مکر تو الله بادفضل و عقل تو ز ما کوتاه باد
May God be the enemy of your oppression and deceit;
May your grace and intellect be cut short from us!
هم تو ماری هم فسون گر ، این عجبمارگیر و ماری ای ننگ عرب
You are both a snake and a snake-charmer, this is a wonder!
A snake-catcher and a snake, O shame of the Arabs!
زاغ اگر زشتی خود بشناختیهمچو برف از درد و غم بگداختی
If the crow knew its own ugliness,
It would melt away from pain and sorrow like snow.
مرد افسونگر بخواند چون عدواو فسون بر مار و مار افسون برو
The snake-charmer recites like an enemy,
He recites a spell on the snake, and the snake recites a spell on him.
گر نبودی دام او افسون مارکی فسون مار را گشتی شکار ؟
If the snake's spell was not his trap,
When would the snake's spell become his prey?
مرد افسون گر ز حرص کسب و کاردر نیابد آن زمان افسون مار
The snake-charmer, out of greed for business and earning,
Does not perceive the snake's spell at that moment.
مار گوید ای فسون گر هین و هینآن خود دیدی فسون من ببین
The snake says, 'O snake-charmer, beware, beware!
You saw your own, now see my spell.
تو به نام حق فریبی مر مراتا کنی رسوای شور و شر مرا
You deceive me in the name of Truth (God),
So that you may make me a disgraced spectacle of turmoil and mischief.
نام حقم بست، نی آن رای تونام حق را دام کردی وای تو
The name of Truth bound me, not your thought (or will);
You made the name of Truth a snare, woe to you!
نام حق بستاند از تو داد منمن به نام حق سپردم جان و تن
The name of Truth will exact my justice from you;
I committed my soul and body to the name of Truth.
یا به زخم من رگ جانت بردیا که همچون من به زندانت برد
Either it will cut the vein of your soul with my wound,
Or it will take you to prison like me.'
زن ازین گونه خشن گفتارهاخواند بر شوی جوان طومار ها
The woman from such harsh words as these,
Read scrolls to her young husband.

0

1

Poem icon
Updated 2026-08-30

Contributors are:

G
Gemini AI
🏆 5

Who are from:

G
Google
🏆 5

References

Tags

Humanities

Literature

Islam

Religion

Science

Philosophy

Social Science

Persian Literature Prerequisite Course

Related
Learn After